سیستم پتنت آمریکا در تونل تاریخ

سیستم پتنت آمریکا در تونل تاریخ
۱۴ اردیبهشت ۱۳۹۹
(0)

یکی از مشهورترین سیستم‌های پتنت در جهان و شاید مهم‌ترین آن‌ها، سیستم پتنت آمریکا است. از سال ۱۷۹۰ میلادی و صدور نخستین گواهی ثبت اختراع از سوی دفتر ثبت اختراعات و علائم تجاری آمریکا (USPTO)، تغییر و تحولات فراوانی در این سیستم رخ داده که شاید مهم‌ترین آن، ثبت رکورد ۱۰ میلیون پتنت در سال ۲۰۱۸ میلادی است. در این نوشتار، نقاط عطف سیستم پتنت آمریکا، در این بازه زمانی را مرور می‌کنیم.

مقدمه

یکی از مشهورترین سیستم‌های پتنت در جهان و شاید مهم‌ترین آن‌ها، سیستم پتنت آمریکا است. بازار گسترده، حضور بسیاری از غول‌های فناوری در این کشور، توسعه و تجاری‌سازی نوآوری‌ها و فناوری‌های نوظهور در اکوسیستم‌هایی مانند دره سیلیکون و ...، موجب شده تا «US» پتنت، یک دارایی بسیار ارزشمند برای شرکت‌های مختلف محسوب شود. حفاظت از اختراعات از طریق ثبت پتنت در آمریکا، به قدری حائز اهمیت است که بسیاری از شرکت‌های خارجی، مانند سامسونگ و هوآوی نیز، در زمره بازیگران فعال ثبت و انتشار پتنت در آمریکا به حساب می‌آیند.

از سال ۱۷۹۰ میلادی و با صدور نخستین گواهی ثبت اختراع از سوی دفتر ثبت اختراعات و علائم تجاری آمریکا (USPTO)، تغییر و تحولات فراوانی رخ داده که شاید مهم‌ترین آن، ثبت رکورد ۱۰ میلیون پتنت در سال ۲۰۱۸ میلادی است؛ رکوردی خارق‌العاده که احتمالاً در خلال سال‌های ابتدایی قرن نوزدهم و یا حتی قرن بیستم، کمتر مخترع و یا سیاستمداری دستیابی به آن را در آینده‌ای نزدیک راپیش‌بینی می‌کرد.

در این نوشتار، نقاط عطف سیستم پتنت آمریکا را در این بازه ۲۲۸ ساله مرور می‌کنیم.

 

پتنت‌های آمریکایی در گذرگاه تاریخ

تا قبل از استقلال آمریکا، امکان ثبت پتنت در لندن وجود داشت که این شرایط، با استقلال آمریکا تغییر یافت. پس از استقلال آمریکا، بنیان‌گذاران این کشور، حفاظت از اختراعات و نوآوری‌ها را در اولویت قرار داده و تنها یک سال پس از تصویب قانون اساسی، اولین قانون ثبت اختراعات نیز، توسط کنگره به تصویب رسید. بر اساس این قانون، درخواست‌های ثبت شده، توسط دادستان کل «ادموند راندولف»، وزیر دفاع «هنری ناکس» و وزیر امور خارجه «توماس جفرسون»، بررسی و ارزیابی می‌گردید و عملاً دستورالعمل خاصی برای ارزیابی درخواست‌ها وجود نداشت.

در سال ۱۸۳۶ میلادی، اولین اصلاح و بهبود سیستم پتنت آمریکا انجام گرفت و فرآیندهای ارزیابی، دقیق‌تر و کاملاً سخت‌گیرانه شد. جالب‌تر این‌که مجموعه پتنت‌های ثبت شده بین سال‌های ۱۷۹۰ تا ۱۸۳۶ میلادی که آن‌ها را اصطلاحاً «X Patents» می‌نامند، تنها شامل نام و تاریخ ثبت بوده و از سیستم شماره‌گذاری مشخصی برای شناسایی آن‌ها استفاده نشده است. از آن تاریخ به بعد، سیستم پتنت آمریکا همواره در حال توسعه و تکامل بوده و به موازات این امر، استقبال مخترعین و فناوران از آن، به شدت افزایش یافته و عملاً شیب درخواست‌های به ثبت رسیده، کاملاً صعودی شده است. این روند صعودی به شکلی است که تعداد «US» پتنت‌های گرنت شده در سال ۲۰۱۸ میلادی، مرز ۱۰ میلیون پتنت را نیز پشت سر گذاشت.

 

گاه‌شمار سیستم پتنت آمریکا

۱۷۹۰ میلادی: تصویب قانون ثبت اختراعات و تشکیل اولین کمیته ارزیابی تحت عنوان «Patent Board» که متشکل از توماس جفرسون، هنری ناکس و ادموند راندولف بود؛

۱۷۹۰ میلادی: امضای نخستین گواهی ثبت اختراع از سوی جرج واشنگتن (George Washington)، رئیس‌جمهور وقت آمریکا و اعطای آن به ساموئل هاپکینز (Samuel Hopkins) بابت فرآیند ساخت خاکستر کربنات پتاسیم؛

۱۷۹۳ میلادی: تغییر قانون ثبت اختراع و تمرکز بر یک سیستم ساده‌تر و همراه با حفاظت کمتر؛

۱۷۹۴ میلادی: اعطای گواهی شماره «X 72» به الی ویتنی (Eli Whitney) برای دستگاه پنبه پاک‌کن؛

۱۸۰۰ میلادی: تغییر طراحی گواهی ثبت اختراع و تبدیل آن به یک نمونه متنی که البته هنوز هم از سوی رئیس‌جمهور و به صورت دستی امضا می‌شد؛

۱۸۰۲ میلادی: انتصاب دکتر ویلیام تورنتون (William Thornton) به‌عنوان اولین سرپرست یا به عبارتی «کمیسر ثبت اختراعات» (وی به مدت ۲۶ سال در این جایگاه فعالیت نمود)؛

۱۸۱۰ میلادی: تأسیس دفتر ثبت اختراعات آمریکا در واشینگتن دی‌سی؛

۱۸۱۴ میلادی: ترغیب انگلیسی‌ها برای چشم‌پوشی از سوزاندن دفتر ثبت اختراع (ویلیام تورنتون آن‌ها را اقناع می‌کند که دانش موجود در این دفتر، برای نسل بشر مفید خواهد بود)؛

۱۸۲۱ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «X 3306» به توماس جنینگز (Thomas Jennings) به عنوان اولین آفریقایی آمریکایی که موفق به دریافت «US» پتنت شد؛

۱۸۲۷ میلادی: استفاده از حکاکی‌های ویلیام استون (William Stone) بر روی گواهی‌های صادر شده؛

۱۸۳۶ میلادی: اصلاح و بازنویسی کامل قانون ثبت اختراع، انتصاب چارلز کلر (Charles M. Keller) به سمت ارزیاب پتنت، الزام ارائه مدل اولیه ساخته شده (مدل مینیاتوری یا مدل کوچک) از اختراعات در هنگام ثبت درخواست، تنظیم مجدد شماره‌گذاری ثبت اختراعات و اعطای پتنت شماره «۱» به سناتور جان روگلز (John Ruggles) و آتش‌سوزی و از بین رفتن بخش عمده‌ای از اسناد ثبت اختراع مرتبط با «X Patent»ها؛

۱۸۳۸ میلادی: طراحی جدید گواهی‌های صادر شده با تأکید بر نوآوری‌های علمی و مهندسی سیستم پتنت؛

۱۸۳۹ میلادی: ایجاد بخش کشاورزی در طبقه زیرین دفتر ثبت اختراع آمریکا؛

۱۸۴۰ میلادی: صدور گواهی ثبت اختراع شماره «US 1647» به ساموئل مورس (Samuel Morse) بابت اختراع تلگراف؛

۱۸۴۲ میلادی: اعطای اولین گواهی پتنت طراحی، تحت عنوان «US patent D1» به جرج بروس (George Bruce)، برای اختراع یک چاپگر جدید؛

۱۸۴۹ میلادی: دریافت گواهی ثبت اختراع شماره «US 6469» توسط آبراهام لینکلن (Abraham Lincoln) به عنوان تنها رئیس‌جمهور آمریکا که موفق به اخذ پتنت شد؛

۱۸۵۵ میلادی: کلارا بارتون به عنوان یک کارمند زن در دفتر ثبت اختراع آمریکا، موفق به دریافت دستمزدی برابر با دیگران شد (البته بعداً با شکایت همکاران مرد، به کلارا بارتون گفته می‌شود که شغل خود را از خانه ادامه دهد که در نهایت نیز، منجر می‌شود که کارش را از دست بدهد. البته بعدها وی مجدداً به کار بازگشت)؛

۱۸۶۳ میلادی: استفاده از ساختمان دفتر ثبت اختراع آمریکا به‌عنوان بیمارستان؛

۱۸۶۷ میلادی: طراحی نمونه سند پتنت شامل انواع مختلف توضیحات و تصاویر؛

۱۸۷۲  میلادی: انتشار گواهی ثبت اختراعات صادر شده در روزنامه رسمی دفتر ثبت اختراع (سه‌شنبه هر هفته)؛

۱۸۷۷ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 188292» به چستر گرینوود پانزده ساله؛ بابت اختراع گوشی‌های حذف صدا (Ear-Mufflers) (هنوز هم در زادگاه این مخترع نوجوان، با برگزاری روز «Chester Greenwood Day»، کار ارزشمند وی جشن گرفته می‌شود)؛

۱۸۷۷ میلادی: اعطای پتنت طراحی شماره «US 10000» به اتو هینیکه (Otto Heinigke) برای طراحی پمپ؛

۱۸۷۹ میلادی: صدور گواهی ثبت اختراع طراحی شماره «US 11023» برای مجسمه آزادی (این پتنت به آگوست بارتولدی (Auguste Bartholdi) برای مجسمه‌ای که یادآور آزادی و روشنگری در جهان بود، اعطا شد)؛

۱۸۸۰ میلادی: اعطای گواهی شماره «US 223898» به توماس ادیسون، برای اولین لامپ الکتریکی تجاری و بادوام (ادیسون از پرکارترین مخترعین آمریکا است که بیش از ۱۰۰۰ «US» پتنت به ثبت رسانیده است)؛

۱۸۸۷ میلادی: پیوستن آمریکا به کنوانسیون پاریس؛

۱۸۸۸ میلادی: دریافت گواهی ثبت اختراع شماره «US 381968» توسط نیکلا تسلا (Nikola Tesla) برای موتورهای القایی الکترومغناطیسی؛

۱۸۹۱ میلادی: اخذ گواهی ثبت اختراع شماره «US 459516»، توسط ست ویلر (Seth Wheeler) برای رول دستمال‌کاغذی؛

۱۸۹۳ میلادی: صدور گواهی ثبت اختراع شماره «US 500000»؛

۱۹۰۴ میلادی: دریافت گواهی شماره «US 757559» توسط گوگلیمو مارکونی (Guglielmo Marconi) برای سیستم تلگراف بی‌سیم (وی مخترع رادیو محسوب می‌شود)؛

۱۹۰۶ میلادی: تغییر مسیر تاریخی بشر با اختراع هواپیما و اخذ گواهی شماره «US 821393» توسط برادران رایت (Wilbur & Orville Wright)؛

۱۹۱۱ میلادی: صدور گواهی ثبت اختراع شماره «US 1000000» برای فناوری تولید لاستیک خودرو؛

۱۹۱۵  میلادی: اختراع بطری و دریافت گواهی ثبت اختراع طراحی به شماره «US 48160» توسط الکساندر ساموئلسون (این اختراع نمادین، پیشی گرفتن کوکاکولا از رقبا را تسهیل می‌کند)؛

۱۹۲۰ میلادی: انتشار نخستین کتابچه راهنمای ارزیابی پتنت توسط دفتر ثبت اختراعات و علائم تجاری آمریکا؛

۱۹۳۰ میلادی: تصویب قانون ثبت اختراعات گیاهی توسط کنگره؛

۱۹۳۱ میلادی: دریافت اولین پتنت گیاهی توسط هنری رزنبرگ (Henry Rosenberg) برای نوعی گل رز؛

۱۹۳۲ میلادی: دریافت پتنت گیاهی شماره «۱۵» توسط لوتر بوربانک (Luther Burbank) (وی باغبانی مشهور و الهام‌بخش تصویب قانون ثبت اختراعات گیاهی در آمریکا بود و این پتنت، پس از مرگش برای نوعی درخت هلو صادر گردید)؛

۱۹۳۵ میلادی: صدور گواهی ثبت اختراع شماره «US 2000000»؛

۱۹۴۰ میلادی: دریافت گواهی ثبت اختراع شماره «US 2201689» توسط والت دیزنی (Walt Disney)، برای تصاویر متحرک مدرن یا هنر انیمیشن؛

۱۹۵۲ میلادی: اصلاح مجدد قانون ثبت اختراع و شفاف‌سازی و سازمان‌دهی مجدد حقوق ثبت اختراع؛

۱۹۵۵ میلادی: دریافت گواهی ثبت اختراع شماره «US 2708656» توسط انریکو فرمی (Enrico Fermi) برای راکتور نوترونیک که یک پیشرفت مهم در تولید انرژی هسته‌ای به شمار می‌رود؛

۱۹۶۱ میلادی: صدور گواهی ثبت اختراع شماره «US 3000000» برای فناوری خودکار تبدیل زبان انسان به یک زبان قابل خواندن توسط ماشین؛

۱۹۶۱ میلادی: اختراع زیردریایی و اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 3104641» به هارولد فرولیچ (Harold Froehlich) ( زیردریایی «Alvin» به دانشمندان اجازه داد بیش از 300 گونه جانوری جدید را در زیر آب‌های دریا کشف کنند)؛

۱۹۶۱ میلادی: اختراع آدمک‌های تست ایمنی از سوی ساموئل آلدرسون (Samuel Alderson) که به بهبود ایمنی وسایط نقلیه کمک فراوانی نموده است (شماره پتنت «US 3010223»)؛

۱۹۶۵ میلادی: طراحی موشک «Saturn V» به‌عنوان یکی از مجموعه اختراعات ناسا برای ارسال فضانوردان به ماه (شماره پتنت US 3224336)؛

۱۹۷۰ میلادی: امضای پیمان همکاری ثبت اختراع (PCT) توسط آمریکا؛

۱۹۷۰ میلادی: اختراع موس کامپیوتر توسط داگلاس انگلبرت (Douglas Engelbart) (شماره پتنت «US 3541541»)؛

۱۹۷۵ میلادی: تغییر نام دفتر ثبت اختراع آمریکا به دفتر ثبت اختراعات و علائم تجاری آمریکا (USPTO)؛

۱۹۷۶ میلادی: صدور گواهی ثبت اختراع شماره «US 4000000» برای فرایند بازیافت ترکیبات آسفالت؛

۱۹۷۶ میلادی: امضای آخرین گواهی ثبت اختراع توسط رئیس‌جمهور جرالد فورد (Gerald Ford)؛

۱۹۸۰ میلادی: تصویب قانون «Bayh-Dole» که به دانشگاه‌ها، مشاغل کوچک و غیرانتفاعی، کنترل بیشتری بر نوآوری‌های ناشی از بودجه‌های تحقیقاتی دولتی را می‌دهد؛

۱۹۸۴ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 4474245» به دون آرنی (Don Arney) برای سیستم اطفای حریق (این اختراع به بالگردهای آتش‌نشانی اجازه می‌دهد با آتش‌سوزی‌های گسترده در جنگل‌ها مبارزه کنند)؛

۱۹۸۵ میلادی: طراحی جدید گواهی‌های ثبت اختراع برای پتنت‌های شماره «US 5000000» به بعد؛

۱۹۹۱ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 5000000» برای فناوری تولید اتانول از باکتری‌های «E. coli»؛

۱۹۹۹ میلادی: صدور گواهی ثبت اختراع شماره «US 6000000»؛

۱۹۹۹ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 6051757» برای بازسازی گیاهان توسط مهندسی ژنتیک (این تحقیقات منجر به تولید اولین گیاهان تراریخته در جهان گردید)؛

۲۰۰۳ میلادی: انتقال دفتر «USPTO» به ویرجینیا (مقر فعلی)؛

۲۰۰۶ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 7000000» برای تولید الیاف نساجی قوی و زیست‌تخریب‌پذیر؛

۲۰۰۷ میلادی: دریافت گواهی ثبت اختراع شماره «US 7166791» توسط استیو جابز برای دستگاه «iPod»؛

۲۰۱۱ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 8000000» برای پروتزهای بینایی؛

۲۰۱۱ میلادی: اصلاح مجدد سیستم ثبت اختراع و تغییر از سیستم «First to Invent» به «First to File»؛

۲۰۱۵ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 9000000» برای سیستم تمیزکننده شیشه اتومبیل؛

۲۰۱۸ میلادی: اعطای گواهی ثبت اختراع شماره «US 10000000» برای فناوری شناسایی درون پیکسلی با استفاده از لادار «LADAR»؛

 

همان‌طور که مشاهده می‌شود، اولین «US» پتنت، در سال ۱۷۹۰ میلادی صادر شده و در ۴۶ سال بعدی (تا ۱۸۳۶ و تجدید سیستم شماره‌گذاری)، تنها ۹۹۵۷ پتنت انتشار یافته است. در سال ۱۹۱۱ و پس از ۷۵ سال، تعداد پتنت‌ها با سیستم شماره‌گذاری جدید به یک میلیون رسید. این در حالی است که افزایش پتنت‌ها از ۹ میلیون به ۱۰ میلیون، تنها سه سال زمان نیاز داشت (آوریل ۲۰۱۵ تا ژوئن ۲۰۱۸). این آمار، به خوبی گویای استقبال فزاینده از سیستم پتنت آمریکا در سال‌های اخیر است.